W tym artykule postaramy się wytłumaczyć czym jest nadwrażliwość dotykowa, jakie są jej objawy oraz zaproponujemy kilka ćwiczeń dla dzieci.

Czy Twoje dziecko denerwuje się z powodu metki na jego ubraniu? Może to być obronność dotykowa, która jest również możliwą oznaką autyzmu. 

Czy Twoje dziecko nienawidzi dotyku ubrań na skórze? Nie reaguje pozytywnie na twój dotyk? Może mieć obronność dotykową. 

Skóra, jako największy organ w ludzkim ciele, jest stale poddawana działaniu dotykowemu. Dotyk odnosi się do wszystkiego, co dotyczy zmysłu dotyku. Większość wrażeń dotykowych jest przez wielu postrzegana jako neutralna. Z drugiej strony, konkretne dotykowe bodźce sensoryczne mogą być postrzegane przez jednostki jako nieprzyjemne, co w konsekwencji skutkuje albo umyślnym unikaniem. 

Integracja sensoryczna to zdolność ciała do odbierania, rozumienia i reagowania na informacje sensoryczne z otoczenia. Sposób, w jaki dana osoba otrzymuje informacje sensoryczne, różni się znacznie w zależności od osoby. Deficyty integracji sensorycznej będą widoczne, jeśli reakcja na bodźce sensoryczne nie będzie funkcjonowała prawidłowo. 

Czym jest obronność dotykowa? 

Wrażliwość na dotyk jest często zgłaszana przez dzieci i dorosłych z zaburzeniami przetwarzania sensorycznego. Terapeuci zajęciowi przeszkoleni w zakresie integracji sensorycznej zazwyczaj określają to dotykowe upośledzenie sensoryczne jako „dotykową obronność”. 

Mogą używać zamiennie terminów „nadwrażliwość na dotyk” lub „wrażliwość na dotyk”, chociaż terminy oznaczają to samo. Wrażliwość dotykowa może być odczuwana zarówno przez dorosłych, jak i młodzież. Dziecko z nadwrażliwością dotykową

Terapeuci zajęciowi używają terminu „obronność dotykowa”, aby scharakteryzować nadwrażliwość na dotyk. Osoby, które mają wrażliwość na dotyk, często zgłaszają, że rzeczy, które mają kontakt ze skórą, przeszkadzają im bardziej niż innym. 

Tekstury żywności, tekstury ubrań lub tkanin, obowiązki związane z dbaniem o siebie i przytulanie lub całowanie mogą powodować wrażliwość. 

Osoby wrażliwe na dotyk mogą reagować poprzez unik awania okazywania emocji lub reagując silniej, niż oczekiwaliby inni. Na przykład mogą odmówić noszenia skarpetek ze szwami, ponieważ szew lub faktura rani ich skórę. 

Nie jest znana przyczyna wrażliwości dotykowej, jednak jest ona często opisywana przez osoby z autyzmem. Nacisk na dotyk i proprioceptywne dane sensoryczne mogą pomóc w zmniejszeniu wrażliwości na dotyk. 

Przykłady aktywnej defensywy 

Ktoś z „normalną” integracją sensoryczną może nie lubić, gdy metka z koszulki ociera się o szyję, ale będzie w stanie zająć się swoimi codziennymi sprawami, ostatecznie zapominając o metce. 

Przeszkadzającą metka może mieć wpływ na osobę z obronnością dotykową, ograniczając jej zdolność do uczestniczenia w codziennych obowiązkach. Może to potencjalnie prowadzić do całkowitego załamania, chyba że bodziec sensoryczny zostanie usunięty. Nawet po usunięciu może wymagać dłuższego czasu na uspokojenie. 

Oto niektóre objawy, które mogą napotkać dzieci i dorośli wrażliwi na dotyk: 

  • problem z wyczuciem niektórych tkanin lub tekstur odzieży
  • nie lubi skarpetek, szczególnie szwówDziecko z nadwrażliwością dotykową
  • występuje trudność w zakładaniu butów
  • unika brudzących materiałów, takich jak farba do malowania palcami, kleju i ciasta, a także suchych tekstur, takich jak piasek.
  • wrażliwość na konsystencję lub wybiórczość pokarmowa, w tym unikanie mieszanej tekstury (np. lasagne) lub żywności z kilkoma grudkami (np. jogurt z kawałkami owoców)
  • niechęć do kontaktu fizycznego, takiego jak uściski, lub pocałunki
  • trudności w myciu zębów
  • obronność sensoryczna przy strzyżeniu i szczotkowaniu włosów
  • obronność dotykowa podczas obcinania paznokci u nóg lub dłoni

Dziecko nienawidzi noszenia niektórych ubrań: co powinieneś zrobić? 

Chociaż niechęć większości dzieci do ubrań jest fazą, która mija, w bardzo rzadkich przypadkach dzieci, które czują się niekomfortowo fizycznie w swoich ubraniach, mogą wykazywać wrażliwość sensoryczną. 

Jak uspokoić dziecko, które nie lubi dotyku ubrań? Oto kilka rzeczy, które możesz wypróbować. Ubierając się… 

  • Masuj kończyny dziecka przed ubieraniem go lub zachęcaj je, aby zrobiły to samodzielnie.
  • Upewnij się, że etykiety i metki zostały usunięte, jeśli irytują dziecko.
  • Noś skarpetki na lewą stronę, aby uniknąć dyskomfortu w szwach, lub kup skarpetki bezszwowe

Jak zmniejszyć nadwrażliwość dotykową u dzieci?  Jak pomóc dziecku z obronnością dotykową?

Defensywa dotykowa może sprawić, że codzienne czynności, takie jak kąpiel czy spanie, będą źródłem irytacji zarówno dla rodziców, jak i dla dzieci. Niestety, w porównaniu z ich rówieśnikami, powszechne rodzaje dotyku są niedostatecznie lub nadmiernie stymulowane u dzieci z problemami z przetwarzaniem sensorycznym. 

Istnieją jednak pewne dowody na to, że określone strategie mogą pomóc dzieciom złagodzić ich obronne lub nieprzyjemne reakcje na powszechne bodźce, pozwalając im nauczyć się czerpać radość z normalnych czynności. 

1. Zdecydowany dotyk

Lekkie dotknięcia często irytują dzieci z problemami z przetwarzaniem sensorycznym, podczas gdy silne dotknięcia mogą pomóc dziecku nauczyć się akceptować dotyk. Niektóre dzieci korzystają z codziennego głębokiego masażu uciskowego bezzapachowym balsamem. Inni wolą mocny nacisk wywierany przez elastyczną odzież.

2. Ciężkie przedmioty

Przedmioty obciążone działają w taki sam sposób, jak urządzenia do głębokiego masażu uciskowego. Kołdra obciążeniowa jest najpopularniejszym produktem obciążeniowym i pomaga zasnąć dziecku z problemem sensorycznym poprzez wywieranie ciągłego nacisku, gdy dziecko śpi. 

Jednak waga kołderki obciążeniowej powinna być skonsultowana ze specjalistą.

3. Terapia 

Pomimo faktu, że przeprowadzono niewiele badań nad tą terapią, wielu rodziców dzieci z zaburzeniami przetwarzania sensorycznego informuje o sukcesie stosowania szczotki do masażu sensorycznego w leczeniu swoich dzieci. Dziecko z nadwrażliwością dotykową

Osoba wykonująca terapię zaczyna od ramion i schodzi do stóp. Ponieważ twarz, klatka piersiowa i dłonie są zbyt wrażliwe, nie są leczone. 

Nie powinno to zająć więcej niż dwie do trzech minut. Po szczotkowaniu maluch będzie poddawany uciskom na stawy w różnych częściach ciała. 

Pomoc w zakresie obrony dotykowej 

Chociaż głęboki nacisk, obciążone produkty i szczotkę do masażu mogą pomóc dzieciom z nadwrażliwością dotykową, niezwykle ważne jest, aby rodzice pracowali z profesjonalistą, który może pokazać odpowiednie techniki, pokierować rodzicami w wyborze najskuteczniejszych produktów i zmodyfikować plany leczenia, aby zapewnić stały postęp. 

Inne artykuły, które mogą Ci się spodobać: